DE DUIVEL IS MET GEEN ANDERE STAD ZÓ VERBONDEN ALS MET GENT!
(ONDERSTAAND IS EEN UITLEG BIJ DE TALRIJKE ‘GENTSE’ SLIDES VAN DE GROTE POWERPOINT VAN 266 SLIDES)

Ψ  G E N T  was ooit de tweede Europese stad, na… Parijs! De duivel is, meer dan op andere locaties in België, ‘aanwezig’ in de Arteveldestede. Om te beginnen het Geeraard de Duivelsteen, de eerste stenen woonburcht van Gent. De bouwheer en eerste bewoner was Ridder Gheeraert, gezegd de Duivel, Gerardus de Gandavo, dictus Diabolus, “omwille van zijn karakter en donkere verschijning met rood haar”, maar zijn kwalijke bijnaam zou eerder te maken hebben gehad met zijn gedrevenheid, een duiveltje-doet-al dus! Volgens de literatuur zou hij omstreeks 1220 geboren zijn, maar drie straatnaamborden voor evenveel ‘duivelsstraten’ vermelden 1210! Viert Gent in 2020 ‘800 jaar Geeraard de Duivel’?
Ψ Het Rijksarchief aan de Geeraard de Duivelstraat is in het Duivelsteen ondergebracht (de indrukwekkende ‘kelder’, ook crypte genoemd, was o.a. te bezichtigen tijdens de erfgoeddag van 18.IV 2004). Een schilderij toont het originele Duivelsteen en een zwart-wit foto zijn aftandse situatie voor de restauratie. De Geeraard de Duivelstraat en het Geeraard de Duivelhof liggen vlak bij elkaar.
Ψ Nabij Sint-Jacobsnieuwstraat heeft Gent zelfs een... Duivelsteeg, te klein om ‘Rock It!!! - Een race met de Duivel’ te houden, maar... over dit laatste item verneemt men alles in het boek over Rock & Roll van ‘Gentenaar’ Robert Van Yper.
Ψ Langs het Geeraard de Duivelsteen komt men voorbij door mee te stappen met een heuse… duivelswandeling!
Ψ Geboren Gentenaar Marc Sleen (schuilnaam voor Neels) haalde in het Duivelsteen zijn inspiratie voor enkele van zijn stripverhalen rond Nero (Standaard Uitgeverij) en creëerde zijn eigen Geeraard de Duivel, een wellustige duivel in schaar en met buishoed die in meerdere stripalbums ten tonele verschijnt (zie o.a. ‘De hoed van Geeraard de Duivel’ verschenen in dagblad Het Volk aan de Gentse Forelstraat in 1950, er als album uitgegeven in 1951, herdruk door Standaard Uitgeverij in 1999, ‘De Terugkeer van Geeraard de Duivel’, ‘De Dood van bompa’, ‘Zilveren Tranen’ e.a. ). Het is doodzonde dat een bronzen beeld van Geeraard - zoals Nero himself aan het Casino van Middelkerke en zijn zoon professor Adhemar in Turnhout staat - in Gent nergens te bespeuren valt! Marc Sleen deelde aan de projectCEO mee dat hij onder bepaalde voorwaarden ervoor te vinden is om zijn Geeraard de Duivel levensgroot te laten neerpoten in zijn geboortestad. Kunsthal in Gent en Kadoc in Leuven organiseerden van 28 november 2003 tot 11 januari 2004 de retrospectieve Marc Sleen (© BY MARC SLEEN).
Ψ Kunsthal is gevestigd in de aloude Sint-Pietersabdij waar de houten zoldering van de refter vol engelen staat. In het verhaal Alison, het geheim van de gevallen engelen (tek.: M. Musschoot; scenario: D. Gaublomme) valt op pag. 45 een‘engel’ door het plafond!
Ψ De oude legende van een door de duivel bezeten vrouw die plots genas door aanraking van het stoffelijk overschot van abt Bavo, gestorven te Gent en vrij vlug heilig verklaard, vanwaar de hem toegewijde Sint-Baafskathedraal (zie ook bij Dr. Guislain). Link met de Sint-Bavokerk in Haarlem (NDL).
Ψ Als ‘Gent’ wat zou doen met zijn duivel, zou er kunnen geblokletterd worden:
GENT, VAN LAM GODS TOT DUIVEL! Opmerkelijk is dat de reeds eeuwen vernietigde predella (zie PPt) onder het altaarstuk helletaferelen voorstelde…
Ψ Eeuwen later, meerbepaald in 1703, lezen we in een vonnis van de Kerkelijke Rechtbank van Gent dat Jacob Brakevelt die zijn ziel aan de duivel verkocht, in een linnen kleed en met een brandende toorts in de hand, blootshoofds door zijn ‘scherprechter’ zal geleid worden langs de ommegang (?) naar de grote kerkdeur van de kathedraal van Gent. Van zielverkoper Jacob zullen er wel meer soortgenoten zijn, vandaar zovele duivelsprocessen in Gent!
Ψ In het centrum van Gent hebben de wereldberoemde ‘drie torens’ met de duivel te maken, zeker de Sint-Niklaaskerk (de kindervriend en zijn zwarte knecht Zwarte Piet, oorspronkelijk een duivel die in een zak de stoute kinderen naar de hel droeg, cf. Hongarije, Oostenrijk, Tsjechië…). Zie verder de Belfortdraak…
Ψ Voorbij de drie torens, over de Sint-Michielsbrug, staat de Sint-Michielskerk (link met Brussel, Bonn…) met in vele kunstvormen talrijke voorstellingen van ‘Sint-Michiel en de draak’ (draak=duivel).
Ψ De Gentse horeca telt de restaurants ‘De Hopduvel’ in de Rokerelstraat, ‘Lucifer’ & ‘De Drake’ (Belfortstraat), ‘De Hel’ (Kraanlei), ‘Le Bal Infernal’ & in Zwijnaarde ‘Den Duvel’. Café ‘El Diablo’ sloot nabij het stadhuis zijn deuren. Talrijke duivelsgerechten (zie verder) wachten om daar én ook in andere eetgelegenheden op de borden te komen, ook de [Gensche] zeshoekige duivelsfriet?
Ψ De Hopduvel aan de Coupure, is dan weer een drankencentrale. In Gent zal in elk café wel Duvel te verkrijgen zijn van Brouwerij Moortgat en in de gespecialiseerde handel zal Duivel of het Duivelsbier uit Halle geschonken worden (Bierkaffee Trappisten-huis, Brabantdam) en Satan Gold & Satan Red van Brouwerij De Block uit Merchtem-Peizegem verkocht (drankencentrale Geers, Ledergemstraat, Oostakker). Komen er binnenkort meer specifiek Gentse duivelsbieren op de markt? “Geef mij een Geeraard”…
Ψ Moeder Isabelle en dochter Ganesha baten in de Jan Breydelstraat hun ‘nostalgieshops’ uit: resp.
The Fallen Angels (nr. 29) & The Fallen Angels Gallery (nr. 31).
Ψ Ook het Museum Dr. Guislain verwijst naar de duivel, hoewel men bij krankzinnigen thans niet meer spreekt van duiveluitdrijvingen. Hoewel die laatste nog gebeuren, niet altijd met goede afloop voor de ‘patiënt’! Het Dr. Guislaininstituut staat alom bekend voor de hospitalisatie en therapie van geesteszieken. In een vleugel van het instituut is een museum ondergebracht. Het waren de Broeders van Liefde die, samen met kanunnik Triest (afb.), inzagen dat krankzinnigen… geesteszieken  waren en geen gestraften vanwege God voor welke doodzonde dan ook!?! Naast de geschiedenis van de stichtende congregatie, bekijkt en leest men er wat de psychiatrie betekende in vervlogen tijden. Zo werd in 2001 uit Zwolle een collectie ‘kunst’ van psychiatrische patiënten ondergebracht in het Museum Dr. Guislain. bvb. de één lijnpentekening, opgevuld met merkwaardige projecties, creativiteit annex bezigheidstherapie als heler van de (zieke) geest… De afgebeelde kettingen komen uit de crypte van ‘t Geeraard de Duivelsteen.
Er lopen regelmatig tijdelijke tentoonstelling over en rond ‘het kwaad’.
Opmerkelijk: Prof. Dr. Guislain werd in 2006 als ‘de grootste prof van de Universiteit Gent’ gekozen.
Ψ De tien reuzen van Gent, op aanreiken van Willy Desmet, sinds 1970 voorzitter van de Koninklijke Unie van de Middenstand, zijn: 1. Hertog Carineus, 2. vrouwe Gordula & 3. dochter Ganda (de stichters); 4. Nonkel Gaius & 5. Tante Ceasarinus (het Romeinse duo); 6. Karlemanje & 7. Roeland van Poncevaal (de Karolingers); 8. Graaf Arnulf, 9. Wicnan & 10. Prinses Lutgardis (de Arnufilden) kunnen het gezelschap krijgen van een 11e reus voor Gent: Ridder Gheeraert de Duivel. De Gentse reuzen worden vanuit het stadsbestuur stiefmoederlijk behandeld (zeven van de twaalf heten in vrij goede staat te verkeren), nochtans maken ze ieder jaar hun opwachting aan de kop van de openingsstoet van de Gentse Feesten en worden afzonderlijk al eens afgevaardigd naar een of andere wijkkermis!
Zes reuzen staan in de KUM-zetel aan de Hoogstraat, de zes andere bij Bruggeman aan de Wiedowkaai. De reuzen dateren van 1948 toen het toenmalig Gents stadsbestuur de reuzen liet maken in samenwerking met de betrokken middenstandsunie.
Ψ Met Halloween dat ieder jaar alsmaar meer en meer doorbreekt, zou Gent naast de inmiddels vertrouwde heksen opmerkelijk meer duivels ten tonele kunnen voeren om aldus uit te groeien tot een carnavaleske traditie die Gent rond carnaval niet echt in het nieuws brengt! Zo zou de nieuwe reus Ridder Gheeraert de Duivel her en der (ook op het reuzengroot Duivelsplein?) zijn opwachting komen maken bij originele typisch Gentse duivelsfeesten…
Ψ In de Gentse schouwburgen en cinema’s werden/worden stukken opgevoerd en films vertoond waarin de duivel een (hoofd-)rol speelde/speelt. De Gentse opera heeft duivelskoppen in de zaaldecoratie (slide 152).
Ψ Voetbalploeg AA-Gent stelde/stelt Rode Duivels op.
Ψ Ook op de gotische kerken in de Arteveldestede komen o.a. duivels als spuiers voor (vlg. van Dale: uitloospijpen, veelal in de vorm van dier- of monsterkoppen). Er zijn ook duivelse spuiers te vinden op het voormalige postgebouw aan de Korenmarkt en op het Sint-Pietersstation. Albertlaan 129: twee duivelse deurwachters.
Ψ Zowel bij poppentheater Pierke Pierlala (Luk De Bruycker & Freek Neirynck) als bij Theater Taptoe in de Forelstraat gebruikte men dezelfde “maskerpop” die de duivel voorstelde in resp. ‘Pêle-mêle van een diva’ en ‘Waar de sterre bleef stille staan’. Voor de vaste ‘cast’ is er nog geen ‘vacature’ voor... de duivel! In de PPt zijn twee duivels van marionettentheater Het Huis van Alijn.
Ψ Gentenaar Jaak Ruytinx heet dan weer ’s werelds beroemdste exorcist te zijn, want “paragnost der paragnosten”! Zie internet!
Ψ Saxofonist Peter Verdonck van Jong Oost-Vlaamse solisten-trio Thelema componeert en musiceert rond ‘Lilith’, een soort vrouwelijke duivel en pianist Ward De Vleesschhouwer (Meerhem 151, 9000 Gent) gaat voor datzelfde trio en waarvan hij samen met Peruviaan Marco A. Mazzini deel uitmaakt duivelthema’s componeren waarbij ook klankkleur uit de Etnische muziek zal komen. Thelema treedt op in binnen- & buitenland, tot in Japan toe.
Ψ In de kerk van de Paters Karmelieten, gelegen langsheen de Burgstraat, nabij het Gravensteen: een vierkoppig monster, bedwongen door een heilige; een door slangen getormenteerde kop op de eiken preekstoel die eveneens de slang (lees: de duivel) uit het aards paradijs laat zien; onderaan bidt de heilige Theresa van Avila tot lafenis van de zielen uit het voorgeborchte van de hel.
Ψ Een ets/monotype op slide 223 (vioolspelende duivel, vanwege de Kerk heette ooit alle muziek des duivels) is een jeugdwerk van projectCEO Willy Deventer (1964). In recenter werk (1989) beeldt hij Vader Glorieux uit, de ‘Daens’ van Ronse, die met de steun van de Gentse ‘textielbarones’ Antonia Depoorter aan liefdadigheid kon doen. Deze ‘relatie’ werd in de 19e eeuw als des duivels aanzien. De Gentse bisschop Delebecque plaatste Glorieux onder ‘huisarrest’ in… Gent! Onder de Ronsese Fiertelduivel prijkt de Gentse torenrij, de Belfortdraak in zijn kruis (diepdruk 2, detail). Vandaar de uitbeelding boven het door duivels bevolkte ondermaanse. Vader Glorieux houdt bovengronds de staart van de duivel vast (slide 223, diepdruk 3). Glorieux zijn Broeders van O.-L.-Vrouw van Lourdes Oostakker en zijn Zusters van Barmhartiheid kunnen gelinkt worden aan het Dr. Guislaininstituut omdat zusters en broeders in hun‘provincie’ Nederland eveneens werkzaam waren in de krankzinnigenzorg en wel in het psychiatrisch instituut Reinier van Arkel in ‘s Hertogenbosch en dit tot 15 oktober 1982.   
Ψ De waterduivels van de Predikherenlei… (legende).
Ψ Zes Gentse panden hebben huisnummer 666: 6 X 666 IN GENT en zijn gelegen aan de…
Antwerpsesteenweg, Brugsesteenweg, Brusselsesteenweg, Kortrijksesteenweg, Ottergemsesteenweg en de Zwijnaardsesteenweg,
Ψ De Belfortdraak en andere Gentse draken (in het Westen is de draak een… duivel!).
Ψ JCI Gent Artevelde (‘Jonge Kamer’), organiseert in 2007 het Nationaal JCI Congres. Gent won het van JCI Lier en zulks in aanwezigheid van de schepenen Daniël Termont en Sas van Rouveroij. Daarbij voeren ze de Gentse draak als NC-logo en een commissie ‘De Draak’ werd geïnstalleerd…
Ψ Green Men zijn duivels, men vindt ze ook in Gent.
Ψ Gentse jumelagesteden met duivellinks…
Ψ Buurgemeente van Gent profileert zich opnieuw als heksenge-meente met heksenfeesten in 2007 in Laarne. Die werden onlangs plechtig afgevuurd (zie artikel bij gentduivel.be).
Ψ Reynaert de Vos was de duivel van het dierenepos en wordt van Destelbergen tot Zeeuws-Vlaanderen op de ‘piédestals’ gezet zoals hier in Lochristi.
Ψ De dekenij ‘Geraard Duivel’ bestaat 25 jaar in 2008, want in 1983 losgekoppeld van dekenij ‘Rond Punt’. Christian Wauthier (fleurist) werd op 29 september 2006 opgevolgd door Hendrik Nelde (Immo Nelde). De dekenijvlag verdween tijdens… Gentse Feesten, maar een vaandel hebben ze nog wel!  
Ψ Zweeds autobouwer VOLVO-cars is in Gent constructeur van auto’s met duivelsoortjes als achterlicht (zelfs de beide nieuwe modellen die in Gent de montageband zullen verlaten, vertonen opmerkelijke duivelsoren als achterlichten)!
Ψ Meer en meer zijn er ook in Gent zaken gespecialiseerd in duivel-gadgets. Ook het Gentse bedrijfsleven kan een graantje meepikken van de aankomende duivelshype en dit door merchandising te creëren, te produceren, te importeren en te exporteren en ook ‘duivelse’ spullen o.a. ‘Made in Belgium’ aan jong en oud te verkopen in de Gentse handelszaken…
Ψ Zal de duivelssite de spreekwoordelijke kers op de taart worden?
Ψ  W o r d t   a a n g e v u l d . . .